ĐIẾC ĐỘT NGỘT, Ù TAI – DẤU HIỆU KHÔNG NÊN CHỦ QUAN

Nhiều người thường chủ quan khi nghe kém, điếc đột ngột một bên tai. Thế nhưng, tình trạng suy giảm thính lực nhanh chỉ trong vài giờ, vài ngày hoặc điếc đột ngột là một trong những tình trạng cấp cứu trong tai mũi họng. Vì vậy, hiểu rõ các triệu chứng, nguyên nhân và cách xử trí đúng là điều vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe thính giác của bạn.

1. Điếc đột ngột là như thế nào?

Điếc đột ngột (Sudden Sensorineural Hearing Loss – SSHL) là tình trạng giảm thính lực nhanh chóng, mất khả năng nghe từ 30 dB trở lên trong vòng 72 giờ mà không xác định được nguyên nhân. Tình trạng này thường chỉ xảy ra ở một bên tai, người bệnh có thể cảm nhận rõ ràng sự thay đổi bất thường chỉ trong vài phút hoặc sau khi thức dậy vào buổi sáng.

Điếc đột ngột thường đi kèm với ù tai, cảm giác đầy tai, chóng mặt hoặc mất thăng bằng. Một số người mô tả âm thanh trong tai như tiếng ve kêu, tiếng gió rít, hoặc chỉ còn nghe “như đang ở dưới nước”.

Điều đáng lo là đa số bệnh nhân chủ quan, nghĩ rằng họ bị mất thính lực do ráy tai, viêm tai ngoài hoặc nghỉ ngơi sẽ hết. Trong khi thực tế, điếc đột ngột là một cấp cứu y khoa, cần được can thiệp càng sớm càng tốt.

Điếc đột ngột là tình trạng suy giảm thính lực xảy ra nhanh chóng mà không xác định được nguyên nhân

2. Nguyên nhân gây điếc đột ngột

Mặc dù có đến 80-90% trường hợp điếc đột ngột được phân loại là vô căn do không xác định được nguyên nhân cụ thể, các chuyên gia tin rằng các yếu tố dưới đây có mối liên hệ với hội chứng này:

● Nhiễm trùng: Một số vi khuẩn, virus có thể gây viêm dây thần kinh thính giác hoặc gây tổn thương cấu trúc tai trong như virus cúm, herpes, CMV, sởi hoặc quai bị.

● Chấn thương đầu hoặc tiếng ồn lớn: Có thể gây tổn thương cơ học tức thời đến tai trong.

● Bệnh tự miễn: Các bệnh như lupus ban đỏ hoặc viêm đa mạch có thể tấn công nhầm vào ốc tai khiến người bệnh bị điếc đột ngột.

● Rối loạn tuần hoàn máu: Huyết áp cao hoặc tụt huyết áp, rối loạn lipid máu hoặc một số bệnh lý tim mạch khiến cho lưu lượng máu đến ốc tai giảm đột ngột, tế bào lông trong tai trong bị thiếu oxy và tổn thương, dẫn đến giảm thính lực nhanh.

● Rối loạn thần kinh: Các bệnh đa xơ cứng, tai biến mạch máu não, đau nửa đầu… có thể gây suy giảm thính lực.

● Tác dụng phụ của thuốc: Một số loại thuốc như thuốc hóa trị, một số loại kháng sinh aminoglycoside liều cao có thể gây độc cho ốc tai.

Tiếp xúc với tiếng ồn lớn trong thời gian dài gây ảnh hưởng đến thính giác

3. Bị điếc đột ngột có nguy hiểm không?

Điếc đột ngột là một tình trạng nguy hiểm và cần được xem là cấp cứu y khoa. Mức độ nguy hiểm không chỉ nằm ở việc mất thính lực, mà còn ở nguy cơ tiềm ẩn của các bệnh lý khác.

Trong 72 giờ đầu được xem là “khung giờ vàng” để điều trị. Nếu chậm trễ, khả năng hồi phục thính lực sẽ giảm đi nhanh chóng. Càng để lâu, tổn thương tế bào lông càng trở nên vĩnh viễn, dẫn đến điếc vĩnh viễn một bên tai, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng giao tiếp và định hướng âm thanh.

Không chỉ gây mất thính lực, điếc đột ngột còn có thể là triệu chứng cảnh báo của các bệnh lý nguy hiểm như u dây thần kinh thính giác (u dây VIII), thiếu máu cục bộ…, cần chẩn đoán và can thiệp kịp thời. Do đó, các trường hợp nghe kém đột ngột, ù tai tăng nhanh hoặc cảm giác đầy tai bất thường, người bệnh cần nhanh chóng đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị đúng phác đồ. Việc trì hoãn chỉ làm giảm khả năng hồi phục và tăng nguy cơ để lại di chứng suốt đời.

Điếc đột ngột được xem là tình huống cấp cứu y khoa

4. Chẩn đoán điếc đột ngột

Việc chẩn đoán cần được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa, kết hợp thăm khám và các xét nghiệm, kỹ thuật cận lâm sàng nhằm xác định mức độ tổn thương và tìm nguyên nhân.

4.1. Khai thác bệnh sử và khám lâm sàng

Người bệnh cần trao đổi đầy đủ với bác sĩ thông tin về thời điểm, mức độ mất thính lực và các triệu chứng đi kèm như ù tai, chóng mặt nếu có. Bác sĩ sẽ khám tai, kiểm tra ống tai và màng nhĩ để loại trừ các nguyên nhân dẫn truyền như nút ráy tai, viêm tai giữa.

Bác sĩ khám tai và trao đổi với người bệnh các thông tin về triệu chứng, tiền sử

4.2. Thính lực đồ

Thính lực đồ sẽ đo thính lực ở nhiều tần số khác nhau và xác định mức độ mất thính lực ở ba tần số liên tiếp. Kết quả này giúp phân biệt điếc đột ngột với các dạng mất thính lực khác.

Thính lực đồ thực hiện đo thính lực ở nhiều tần số khác nhau

4.3. Chẩn đoán hình ảnh và xét nghiệm máu

Bác sĩ có thể chỉ định các cận lâm sàng hỗ trợ như:

● Chụp MRI sọ não (có tiêm thuốc cản quang): Thường được chỉ định để loại trừ các nguyên nhân cấu trúc/thần kinh, đặc biệt là u dây thần kinh số VIII (u thần kinh tiền đình). MRI cũng giúp phát hiện các dấu hiệu đột quỵ nhỏ ở thân não.

● Xét nghiệm máu: Bao gồm các xét nghiệm tầm soát bệnh lý hệ thống (đái tháo đường, rối loạn lipid, bệnh tự miễn, huyết học) có thể là căn nguyên gây rối loạn tuần hoàn vi mạch.

Chụp MRI sọ não được chỉ định để loại trừ các suy giảm thính lực do tổn thương thần kinh

5. Điều trị điếc đột ngột như thế nào?

Điếc đột ngột là tình trạng cần điều trị sớm và đúng phác đồ để tăng cơ hội phục hồi thính lực. Tùy thuộc vào nguyên nhân và mức độ tổn thương, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp.

5.1. Điều trị bằng corticosteroid

Trong hầu hết các trường hợp điếc đột ngột không rõ nguyên nhân, corticosteroid là lựa chọn điều trị đầu tiên. Thuốc giúp giảm viêm, giảm phù nề trong ốc tai và cải thiện chức năng dẫn truyền âm thanh. Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định:

● Uống corticosteroid, phổ biến nhất

● Tiêm tĩnh mạch

● Tiêm nội nhĩ, ưu tiên khi người bệnh không đáp ứng với thuốc đường uống hoặc có chống chỉ định toàn thân.

Trong trường hợp, điếc đột ngột không rõ nguyên nhân, phương pháp điều trị đầu tiên và phổ biến nhất đó là sử dụng thuốc corticosteroid. Thuốc có thể được sử dụng qua đường uống, tiêm tĩnh mạch hoặc tiêm qua màng nhĩ.

Corticosteroid là lựa chọn đầu tiên được chỉ định cho các trường hợp điếc đột ngột

5.2. Điều trị hỗ trợ khi xác định được yếu tố nguy cơ

Nếu bác sĩ nhận thấy có vấn đề ảnh hưởng đến tuần hoàn hoặc thần kinh thính giác, các biện pháp hỗ trợ có thể được áp dụng:

● Cải thiện tuần hoàn máu ốc tai: Sử dụng thuốc tăng tuần hoàn như Betahistine hoặc Ginkgo Biloba, hoặc truyền dịch để tăng lượng oxy và dưỡng chất đến tế bào lông.

● Liệu pháp oxy cao áp (HBOT): Người bệnh được thở 100% oxy trong môi trường áp suất cao. Liệu pháp này giúp tăng oxy hòa tan trong máu và hỗ trợ tái tạo tế bào ốc tai. HBOT mang lại hiệu quả cao nhất khi thực hiện trong 2 tuần đầu sau khi khởi phát triệu chứng.

● Kiểm soát bệnh nền: Tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu… có thể làm nặng tình trạng rối loạn tuần hoàn vi mạch. Điều trị ổn định các bệnh nền giúp hạn chế tái phát và cải thiện đáp ứng điều trị.

5.3. Xử trí khi điều trị thuốc không mang lại hiệu quả

Trong một số trường hợp mất thính lực nặng và không cải thiện, bác sĩ sẽ cân nhắc các giải pháp phục hồi chức năng thính giác:

● Máy trợ thính: Hỗ trợ khuếch đại âm thanh cho bên tai còn chức năng hoặc giảm cảm nhận tiếng ù.

● Cấy ốc tai điện tử: Được xem xét cho người bị điếc sâu một bên hoặc hai bên, đặc biệt khi mất thính lực ảnh hưởng nghiêm trọng đến giao tiếp và sinh hoạt.

● Liệu pháp âm thanh: Sử dụng tiếng ồn trắng, âm thanh thư giãn hoặc âm nhạc để giảm sự tập trung vào tiếng ù tai.

Máy trợ thính là thiết bị hỗ trợ khuếch đại âm thanh được sử dụng cho người suy giảm thính lực

6. Biện pháp phòng ngừa điếc đột ngột

Để bảo vệ thính lực và phòng ngừa điếc đột ngột, mỗi người cần chú ý nâng cao sức khỏe tổng thể và giảm thiểu các yếu tố nguy cơ có thể làm tổn thương tai trong.

● Sử dụng nút bịt tai hoặc tai nghe chống ồn chuyên dụng nếu thường xuyên làm việc trong môi trường ồn ào.

● Khi lặn biển hoặc đi máy bay, thực hiện các thao tác cân bằng áp suất (nuốt, ngáp, hoặc Valsalva nhẹ nhàng) để bảo vệ màng nhĩ và tai trong, tránh rách màng cửa sổ.

● Hạn chế đeo tai nghe và nghe ở âm lượng quá 60% mức tối đa và không nghe quá 60 phút mỗi lần.

● Kiểm soát đường huyết và huyết áp vì đây là nguyên nhân hàng đầu gây xơ vữa và tắc nghẽn vi mạch, dẫn đến thiếu máu nuôi ốc tai.

● Hạn chế rượu bia, ngưng hút thuốc lá hoàn toàn. Hút thuốc lá gây co thắt mạch máu và làm tổn thương nội mạc, trực tiếp làm giảm lưu lượng máu đến ốc tai.

● Đội mũ bảo hiểm khi tham gia các hoạt động có nguy cơ gây chấn thương đầu như đi xe máy hoặc xe đạp. Cẩn thận khi tham gia các hoạt động thể thao có nguy cơ va chạm hoặc tổn thương tai.

● Thực hiện tiêm chủng đầy đủ các loại vắc-xin theo khuyến cáo như cúm, quai bị để giảm nguy cơ nhiễm các virus có khả năng tấn công thần kinh.

Sử dụng nút bịt tai nếu thường xuyên làm việc trong môi trường ồn ào

7. Khám và điều trị điếc đột ngột tại PKBVDHYD1

Phòng khám Bệnh viện Đại học Y Dược 1 là địa chỉ đáng tin cậy cho người bệnh gặp tình trạng ù tai, giảm thính lực hoặc điếc đột ngột. Với ưu điểm về chuyên môn và trang thiết bị, PKBVDHYD1 mang đến quy trình khám, chẩn đoán, điều trị toàn diện:

● Đội ngũ bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng giàu kinh nghiệm trong chẩn đoán và xử trí các rối loạn thính giác phức tạp.

● Trang thiết bị hiện đại giúp xác định chính xác mức độ và nguyên nhân mất thính lực.

● Theo dõi sát sao và đánh giá đáp ứng điều trị, giúp tối ưu hiệu quả phục hồi thính lực.

● Quy trình thăm khám nhanh gọn, môi trường phòng khám riêng tư, đem lại cho người bệnh sự thoải mái.

Trang thiết bị tại phòng khám giúp xác định chính xác mức độ và nguyên nhân mất thính lực

Điếc đột ngột cần điều trị càng sớm càng tốt, tốt nhất trong 72 giờ đầu. Nếu bạn gặp tình trạng ù tai, nghe kém, cảm giác “bịt tai” đột ngột, hãy đến PKBVDHYD1 để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Bất kỳ ai gặp tình trạng nghe kém, điếc đột ngột đều không được phép chủ quan. Đó có thể là lời cảnh báo của cơ thể về một tổn thương nghiêm trọng ở tai trong hoặc các bệnh lý tiềm ẩn như u dây thần kinh, đột quỵ. Việc trì hoãn thăm khám chỉ khiến khả năng phục hồi thính lực giảm đi từng ngày. Nếu được điều trị đúng trong “khung giờ vàng”, phần lớn người bệnh có thể phục hồi tốt và tránh nguy cơ điếc vĩnh viễn.

Liên hệ hotline 1900 6923 để được thăm khám và điều trị cùng các chuyên gia tại PKBVDHYD1 ngay hôm nay!